ZELENORTSKA OSTRVA

Zelenortska Ostrva, zvanično Republika Zelenortska Ostrva (ili Zelenortska Republika / Cabo Verde), ostrvska su država smještena u arhipelagu u centralnom dijelu Atlantskog okeana, zapadno od obale Zapadne Afrike. Ova jedinstvena ostrvska nacija poznata je po svojoj bogatoj kreolskoj kulturi, opuštenoj atmosferi i prelijepim vulkanskim pejzažima. Glavni i najveći grad je Praia, smješten na ostrvu Santiago, koji predstavlja političko, administrativno i kulturno središte zemlje.

Arhipelag se nalazi u istočnom dijelu sjevernog Atlantskog okeana, otprilike 570 kilometara zapadno od obale Senegala i Zapadne Afrike. Sastoji se od deset većih ostrva i nekoliko manjih ostrvaca, koji se geografski dijele na dvije grupe: sjeverna ostrva (Barlavento) i južna ostrva (Sotavento). Zbog svog položaja na pomorskim putevima između Evrope, Afrike i Amerike, ostrva su vjekovima imala važnu stratešku ulogu.

Reljef Zelenortskih Ostrva izrazito je planinski i vulkanskog porijekla. Većina ostrva ima strme padine, duboke klisure i uzvišenja nastala davnim vulkanskim aktivnostima. Najviša tačka cijele države je aktivni vulkan Mount Fogo (Pico do Fogo), čiji vrh se uzdiže na 2.829 metara nadmorske visine na istoimenom ostrvu Fogo, a njegova posljednja erupcija dogodila se u skorijoj istoriji.

Klima na Zelenortskim Ostrvima je tropska suha (pustinjska/polupustinjska), ali je ublažena stalnim okeanskim vjetrovima (pasatima) i morskim strujama. Temperature su ujednačene i ugodne tokom cijele godine. Padavine su izuzetno rijetke i nepravilne, što zemlju često dovodi u stanje suša, a vegetacija je uglavnom oskudna, osim u višim planinskim predjelima koji hvataju više vlage.

Zbog sušne klime i malene površine kopna, Zelenortska Ostrva nemaju veće rijeke ili stalne vodene tokove. Povremeni potoci (poznati kao *ribeiras*) teku samo tokom kratkih kišnih perioda. Zbog nedostatka prirodnih izvora slatke vode, zemlja se u velikoj mjeri oslanja na moderne tehnologije desalinizacije morske vode, kao i na prikupljanje podzemnih voda i kišnice.

Zelenortska Ostrva imaju oko 600 hiljada stanovnika, većinom miješanog afričko-evropskog (kreolskog) porijekla. Zanimljivo je da veći dio populacije, zbog istorijskih iseljavanja, živi u dijaspori širom svijeta (posebno u SAD-u, Portugalu i zapadnoj Evropi). Službeni jezik je portugalski, dok se u svakodnevnom govoru koristi zelenortski kreolski jezik (*Kriolu*).

Privreda Zelenortskih Ostrva u velikoj mjeri se oslanja na usluge, turizam, ribarstvo i doznake iz dijaspore. Nedostatak prirodnih resursa i sušna klima ograničavaju poljoprivrednu proizvodnju, pa se veći dio hrane uvozi. Ipak, politička stabilnost, prekrasne plaže i razvijen uslužni sektor učinili su turizam glavnim pokretačem privrednog rasta. Službena valuta je zelenortski eskudo (CVE), koji je čvrsto vezan za euro.

Kultura Zelenortskih Ostrva predstavlja živopisan spoj afričkih i evropskih (portugalskih) tradicija, što se najjasnije ogleda u jedinstvenoj muzici, književnosti i gastronomiji. Ostrva su svjetski poznata po melankoličnoj i emotivnoj muzičkoj formi zvanoj *morna*, čija je najpoznatija ambasadorka bila legendarna pjevačica Cesária Évora, poznata kao „bosonoga diva“. Tradicionalna kuhinja bazira se na svježoj ribi, kukuruzu i pasulju, uz nacionalno jelo *cachupa*.