MALTA

Malta je mala, ali izuzetno privlačna ostrvska država smještena u srcu Sredozemnog mora, poznata po svojoj bogatoj istoriji, impresivnoj arhitekturi i sunčanoj klimi. Iako spada među najmanje i najgušće naseljene države svijeta, Malta se ponosi s čak tri UNESCO-ova lokaliteta svjetske baštine, uključujući njen glavni grad Vallettu. Kroz vjekove je bila strateški važna tačka za brojne civilizacije i carstva – od Feničana i Rimljana, preko Vitezova malteškog reda, pa sve do Britanskog carstva. Danas je Malta moderna, kosmopolitska zemlja koja uspješno spaja drevnu tradiciju, vjekovne tvrđave i kristalno plavo more sa dinamičnim ekonomskim i turističkim razvojem.

Malta je ostrvska država smještena u Južnoj Evropi, u centralnom dijelu Sredozemnog mora. Nalazi se južno od italijanskog ostrva Sicilija, istočno od Tunisa i sjeverno od Libije. Teritorija države obuhvata malteški arhipelag koji čini pet ostrva, od kojih su samo tri naseljena: Malta (najveće), Gozo i Comino, dok su ostrvčići Cominotto i Filfla nenaseljeni. Zahvaljujući svom izuzetnom geografskom položaju na raskrsnici puteva između Evrope, Sjeverne Afrike i Bliskog istoka, Malta je kroz istoriju imala ključnu stratešku i pomorsku ulogu u Mediteranu.

Reljef Malte je pretežno nizak, brdovit i krševit. Na ostrvima nema visokih planina ni stalnih prirodnih rijeka, a pejzažem dominiraju niski brežuljci, terasasta polja i strme krečnjačke litice koje se dramatično obrušavaju u Sredozemno more. Najviša tačka cijele države je Ta' Dmejrek, koja se nalazi na visoravni Dingli i doseže nadmorsku visinu od oko 253 metra. Obala Malte je izuzetno razvedena, puna skrivenih uvala, prirodnih luka, spektakularnih morskih pećina i pješčanih ili stjenovitih plaža, od kojih je najpoznatija Plava laguna na ostrvu Comino.

Malta ima tipičnu mediteransku klimu sa blagim zimama i izuzetno toplim, suvim i sunčanim ljetima. Sunce obasjava ostrvo više od 300 dana u godini, što Maltu čini jednom od najsunčanijih destinacija u Evropi. Temperature tokom ljetnih mjeseci često prelaze 30 stepeni, ali uz osvježavajući morski povjetarac koji ublažava vrućine. Zime su veoma blage sa prosječnim temperaturama oko 15 stepeni, a padavine su uglavnom koncentrisane u kasnu jesen i zimu. Snijeg i mraz su na Malti potpuno nepoznata pojava.

Zbog svoje male površine i krečnjačkog geološkog sastava, Malta nema stalnih površinskih tokova, odnosno prirodnih rijeka ili jezera. Tokom obilnijih jesenjih i zimskih kiša povremeno se javljaju kratkotrajni potoci, ali voda brzo otiče ili ponire u kraško tlo. Zbog nedostatka slatke vode, Malta se u velikoj mjeri oslanja na postrojenja za desalinizaciju morske vode, kao i na sakupljanje kišnice. Ipak, okružena je čistim i tirkiznim Sredozemnim morem koje predstavlja glavni resurs za turizam, ronjenje i pomorstvo.

Sa preko 530 hiljada stanovnika na maloj teritoriji, Malta je jedna od najgušće naseljenih zemalja na svijetu. Većinu stanovništva čine etnički Maltežani, koji imaju jedinstven semitski jezik (malteški) pisan latinicom, uz snažan uticaj italijanskog i engleskog jezika. Zvanični jezici su malteški i engleski. Glavni grad Valletta, zajedno sa urbanom aglomeracijom, predstavlja centar kulturnog i društvenog života. Malta je poznata po velikoj gostoljubivosti, dubokoj tradiciji, očuvanim običajima i visokom životnom standardu.

Privreda Malte je visoko razvijena, stabilna i bazirana na uslužnim djelatnostima, turizmu, finansijskim uslugama, informacionim tehnologijama i pomorstvu. Zbog svog povoljnog položaja i poreskog sistema, zemlja privlači brojne strane investicije i međunarodne kompanije. Turizam je jedan od glavnih stubova ekonomije, privlačeći milione posjetitelja svake godine svojim istorijskim znamenitostima, festivalima i prelijepim obalama. Malta se takođe razvila u značajan centar za učenje engleskog jezika u Evropi, filmsku industriju i visokotehnološki sektor.

Kultura Malte je živopisan mozaik uticaja naroda koji su je vjekovima osvajali i naseljavali, ostavljajući tragove u umjetnosti, muzici, arhitekturi i gastronomiji. Zemlja je prepuna baroknih palata, impozantnih utvrđenja, drevnih megalitskih hramova starijih od egipatskih piramida i prelijepih katedrala. Tradicionalna malteška kuhinja nudi spoj mediteranskih ukusa, gdje se ističu specijaliteti poput jela od zeca (stuffat tal-fenek), pastizzi peciva i lokalnog vina. Bogat kalendar tradicionalnih fešti, vatrometa i kulturnih manifestacija čini malteški identitet prepoznatljivim u cijelom svijetu.