JUŽNA AFRIKA

Južnoafrička Republika suverena je država smještena na najjužnijem vrhu afričkog kontinenta. Specifična je po tome što ima tri glavna grada koja dijele državnu vlast: Pretoria je sjedište izvršne vlasti (vlada), Cape Town je sjedište zakonodavne vlasti (parlament), dok je Bloemfontein sjedište sudbene vlasti (vrhovni sud). Najveći i ekonomski najvažniji grad u zemlji je Johannesburg.

Južna Afrika zauzima krajnji jug afričkog kontinenta sa dugom obalom koja izlazi na dva okeana – Atlantski okean na zapadu i Indijski okean na jugu i istoku. Na sjeveru graniči sa Namibijom, Botv Aksom i Zimbabveom, te na istoku i sjeveroistoku sa Mozambikom i Esvatinijem, dok u potpunosti okružuje enklavu Kraljevinu Lesoto.

Reljef Južne Afrike karakteriše prostrana unutrašnja visoravan (poznata kao Highveld), koja je okružena velikim planinskim lancem Velika eskarpa (Great Escarpment), a posebno se ističe planinski vijenac Drakensberg (Zmajeve planine). Između visoravni i obale prostiru se uzane primorske ravnice. Najviša tačka u zemlji je planina Mafadi, čija nadmorska visina iznosi 3.450 metara.

Zahvaljujući svom položaju u južnoj hemisferi i uticaju dva okeana, Južna Afrika ima uglavnom umjerenu i prijatnu klimu, sa velikim brojem sunčanih sati godišnje. Klimatski uslovi variraju od suve pustinjske klime u zapadnim dijelovima (pustinja Kalahari i Namib) preko suptropske klime na istočnoj obali, do mediteranske klime u jugozapadnom dijelu oko Cape Towna.

Najvažniji vodeni tok u zemlji je rijeka Orange (Oranje), koja protiče kroz veći dio zemlje i uliva se u Atlantski okean, te njena glavna pritoka Vaal. Druga značajna rijeka je Limpopo, koja čini sjevernu granicu prema Zimbabveu i uliva se u Indijski okean. Zbog neravnomjernog rasporeda padavina, u zemlji su izgrađene brojne vještačke akumulacije za snabdijevanje vodom.

Južna Afrika ima približno 60 miliona stanovnika i poznata je po izuzetnoj etničkoj i kulturnoj raznolikosti, zbog čega nosi naziv „duga-nacija“. Većinu stanovništva čine autohtoni crnački narodi (poput Zulu, Xhosa, Sotho i Tswana), uz značajne zajednice bijelaca, obojenih (mješanaca) i Azijata. U zemlji je službeno priznato čak 11 službenih jezika, među kojima su engleski, afrikaans, zulu i xhosa.

Privreda Južne Afrike spada među najrazvijenije i najstabilnije na afričkom kontinentu. Zemlja je svjetski lider u eksploataciji i izvozu mineralnih bogatstava, posebno zlata, dijamanata, platine, uglja i hroma. Pored snažnog rudarskog sektora, razvijeni su industrija, finansijske usluge, turizam i moderna poljoprivreda. Zvanična valuta u platnom prometu je južnoafrički rand (ZAR).

Kulturno naslijeđe Južne Afrike predstavlja jedinstven spoj afričkih tradicija, evropskog naslijeđa i azijskih uticaja. Zemlja ima bogatu književnu, muzičku i sportsku istoriju, sa velikim uspjesima u ragbiju, kriketu i fudbalu. Nacionalni parkovi, poput čuvenog Nacionalnog parka Kruger, privlače milione turista svake godine, čuvajući bogat biljni i životinjski svijet, uključujući čuvenu „veliku petorku“.